Þetta segir í umsögn Blaða­manna­fé­lags Íslands vegna frum­varps dóms­mála­ráð­herra um breyt­ingu á lögum um með­ferð einka­mála, lögum um með­ferð saka­mála og fleiri lögum (skil­virkni og sam­ræm­ing máls­með­ferð­ar­reglna).

Blaða­manna­fé­lagið leggst í umsögn sinni um frum­varp um breyt­ingu á lögum um með­ferð einka­mála alfarið gegn ákvæðum þess um hömlur á frétta­flutn­ing af því sem fram fer í rétt­ar­sölum.  Í frum­varp­inu er gert ráð fyrir öllum öðrum en dóm­stólnum sjálfum sé bannað að taka upp hljóð og taka myndir í þing­haldi. Umsögn BÍ er mjög afger­andi, en málið er nú statt í nefnd eftir 1. umræðu.

„Það er grund­vall­ar­at­riði í lýð­ræð­is­skipu­lagi að dóms­valdið sé sjálf­stætt og stærsti þátt­ur­inn í aðhaldi að þess­ari grein rík­is­valds­ins er að þing­hald sé eins opið og nokkur kostur er og gagn­sæi um máls­með­ferð tryggt með þeim hætti. Það er lyk­il­at­riði fyrir sak­born­inga og aðra þá sem þurfa að leita til dóm­stóla og ekk­ert er jafn vel til þess fallið að tryggja réttar­ör­yggi í sam­fé­lag­inu,“ segir í umsögn­inni.

Blaða­manna­fé­lagið bendir á að upp­gjörið við fall íslensku bank­anna hefði farið fram með öðrum hætti ef fjöl­miðlar hefðu verið bundnir þeim tak­mörk­unum sem lagðar eru til í frum­varp­inu.

„Dómsmál rata ekki í fréttir nema þau séu frétt­næm og þau eru frétt­næm vegna þess að þau varða mik­il­væga hags­muni í sam­fé­lag­inu í víð­asta sam­hengi. Hags­munum hverra hefði það þjónað ef umfjöllun um svo­nefnd hrun­mál í fjöl­miðlum hefði verið bundin þeim tak­mörk­unum sem greinir í frum­varp­inu? Klárlega ekki hags­munum íslensks almenn­ings sem bar her­kostn­að­inn af van­helgu klíku­sam­bandi við­skipta og stjórn­mála í íslensku sam­fé­lagi! Þegar horft er í bak­sýn­is­speg­il­inn til þessa tíma er það kannski einmitt yfir­gengi­legt sið­leysið sem sker í augun. Ekkert er betur til þess fallið að vinna bug á sið­leysi og klíku­mynd­unum en gagn­sæi og við höfum ekki gagn­sæið ef við leggjum stein í götu umræð­unnar umfram það sem brýna nauð­syn ber til. í frum­varp­inu er ekki rök­studd nauð­synin á þeim breyt­ingum sem þar eru boð­aðar og þæg­ind­ara­mmi sak­born­inga, lög­manna eða dóm­ara á sann­ar­lega ekki að stýra för í þessum efnum. Litlum sam­fé­lögum er sér­stak­lega hætt við klíku­mynd­unum af aug­ljósum ástæðum. Þar gilda önnur lög­mál en í stórum sam­fé­lögum þar sem fjar­lægðin er meiri. Þess vegna þurfum við sem sam­fé­lag að leggja sér­staka rækt við opna umræðu og styrkja fjöl­miðla í við­leitni þeirra að fjalla um mik­il­væg mál í íslensku sam­fé­lagi, þ.á.m. dóms­mál. Eftir sem áður hefur svo dóm­ari for­sjá í sínum dóm­sal og getur lokað þing­haldi eða mælt fyrir um tak­mark­anir á umfjöllun til að koma í veg fyrir rétt­ar­spjöll telji hann rök standa til þess.“