Unga fólkið reiðubúnara til að leita aðstoðar

Fjöl­skyldan er lif­andi fyr­ir­bæri. Hún vex þegar nýir ein­stak­lingar koma til sög­unnar og dregst saman þegar ást­vinir hverfa á braut. Í raun er rétt­ast að tala um fjöl­skyldur, frekar en fjöl­skyldu, þar sem sam­setn­ing þeirra er fjöl­breytt­ari en nokkru sinni fyrr. Allar eiga þær það þó sam­eig­in­legt að ganga í gegnum erf­iða tíma og krefj­andi áskor­anir.

„Það er þráð­ur­inn hjá okkur að hjálpa fólki að eiga betra sam­tal og betri sam­skipti, það er ýmis­legt sem leys­ist úr læð­ingi við það. Og að hjálpa fólki að þok­ast áfram; það er mjög algengt að þegar fólk kemur til okkar þá er það fast í ein­hverju sam­skipta­mynstri sem virkar ekki.“ Þetta segir Rannveig Guð­munds­dóttir, félags­ráð­gjafi hjá Fjöl­skyldu­þjón­ustu kirkj­unnar.

Fjöl­skyldu­þjón­ustan veitir ein­stak­lingum, pörum og fjöl­skyldum ráð­gjöf um hvað­eina sem snýr að sam­skiptum og Rannveig segir hóp­inn sem leitar sér aðstoðar fjöl­breyttan en meðal algeng­ustu við­fangs­efn­anna séu para­sam­bandið og stjúp­fjöl­skyldur.

„Það er langal­geng­ast að fólk komi af því að því líður illa í sam­band­inu, ann­að­hvort af því að það vill laga sam­bandið eða hjón­bandið eða af því að það er búið að taka ákvörðun um skilnað eða er í skiln­að­ar­hug­leið­ingum,“ segir Rannveig. Hún segir algeng­ara að unga fólkið leiti sér aðstoðar í tíma. „Það er meira vak­andi og þykir eðli­legra og sjálf­sagð­ara að vinna með sam­bandið. Eldra fólkið reynir frekar að þrauka og þreyja og svo kannski er það orðið of seint.“

En hvað er það sem veldur erf­ið­leikum í sam­böndum?

„Við finnum fyrir því að fólk er undir miklu álagi. Ungt fólk er að hefja sinn starfs­ferli og er kannski með langa menntun að baki. Það á erfitt með að finna svig­rúm til að sinna fjöl­skyldu­líf­inu og það er krefj­andi og oft á kostnað ást­ar­sam­bands­ins því börnin verða að ganga fyrir. Og ég tala nú ekki um þegar fjár­hag­ur­inn er erf­iður.“

Rannveig segir fjár­hags­á­hyggjur raunar algenga ástæðu þess að fólk leitar sér aðstoðar. Þær og álagið á ein­stak­ling­inn og fjöl­skyld­una í nútíma­sam­fé­lagi. „Ef allir hefðu laun sem hægt væri að lifa af og sveigj­an­leik­inn í atvinnu­líf­inu væri meiri þá myndi það létta mikið undir,“ segir hún og nefnir sem dæmi fyr­ir­komu­lagið hjá mörgum fyr­ir­tækjum á Norð­ur­lönd­unum þar sem fólki gefst kostur á að vinna heima einn dag í viku.

„Það getur hjálpað mjög mikið að fá nýja sýn“

„Fólk kemur líka þegar það hefur lent í áföllum eða sorg og það er einnig mjög algengt að fólk vilji fá aðstoð í tengslum við stjúp­fjöl­skyld­una og stjúp­tengsl. Það verður allt flókn­ara þegar fólk er að hefja sam­búð í annað eða jafn­vel þriðja sinn og það fylgja börn báðum megin,“ segir Rannveig. Hún segir svo­kall­aðar sam­settar fjöl­skyldur á leið með að verða algeng­asta fjöl­skyldu­formið en það krefj­ist mik­ils sveigj­an­leika og ekki síst skiln­ings á líðan barn­anna. Hvað varðar börnin segir hún kvíða eitt stærsta vand­málið sem þau glíma við.

En hvað með pörin, hvernig er hægt að hjálpa þeim?

„Vanlíðan í sam­band­inu snýst um það að til­finn­ingar hafa dofnað, að ástin sé ekki jafn­stór þáttur og var í upp­hafi. Fólk saknar þess og vill reyna að vinna í því í þeirri von að það sé hægt að laga sam­bandið. Þetta er stundum áfall og erfitt að koma ef þú ert að hugsa um að ljúka sam­band­inu. En þá getur hvoru tveggja gerst; að við aðstoðum fólk til að finna lausn eða við að hefja nýjan kafla,“ segir Rannveig.

„Það getur hjálpað mjög mikið að fá nýja sýn og hreyfast eitt­hvað áfram. Stór þáttur í því þegar við eigum við ein­hvern vanda að etja er að við erum föst í eins­konar gildru og sjáum ekki leið­irnar út.“