Jóhannes Björn Lúð­víks­son, höf­undur bók­ar­innar Falið Vald og sam­fé­lags­rýnir, segir að árið 2021 verði ekk­ert skárra en árið 2020, líkt og margir virð­ast halda. Hann segir allt benda til þess að hluta­bréfa­mark­aðir heims­ins hrynji síðar á árinu. Það eina sem gæti komið í veg fyrir það sé óða­verð­bólga, sem sé síst skárri kostur fyrir flesta.

„Flest bendir til þess að 2021 verði væg­ast sagt hrika­legt á verð­bréfa­mörk­uðum heims­ins. Eins og sagan hefur kennt okkur þá eru draumar um að hlut­irnir séu “öðru­vísi núna” aðeins tál­sýn. Botn­lausar skuldir og skipu­lagður tap­rekstur fyr­ir­tækja hafa aldrei og munu aldrei enda í öðru en hruni og gíf­ur­legum afskriftum,“ skrifar Jóhannes á Facebook.

„Síðan í árs­byrjun 2008 (þegar pen­inga­kerfið hrundi og miklar afskriftir voru nauð­syn­legar) hafa fjórir stærstu seðla­bankar heims­ins aukið grunn­magn pen­inga í umferð úr fimm trilljónum doll­ara (evr­ópskar billjónir) í 26 trilljónir doll­ara. Sam­an­lagðar skuldir í hag­kerfi heims­ins hafa síðan 2006 farið úr 125 trilljónum doll­ara í tæp­lega 300 trilljónir. Á sama tíma hefur raun­veru­legur hag­vöxtur ekki auk­ist neitt í lík­ingu við pen­inga­fram­leiðsl­una.“

Jóhannes segir hluta­bréfa­mark­aði dýr­ari en þeir voru í aðdrag­anda krepp­unar miklu. „Ríkasta 1% heims­ins (sem situr næst upp­sprettu pen­ing­anna og getur grætt á vaxta­mis­muni og braski út um allan heim) hefur þó grætt ótæpi­lega á þessu lána­fyll­eríi. Allt nýtt fjár­magn sem sett er í umferð er lánað og er því skuld ein­hverra. Allar skuldir eru ávísun á verð­mæti sem sköpuð eru í fram­tíð­inni. Það er eng­inn „free lunch.“ Ef ein­hver seðla­banki byrjar að “gefa” pen­inga — setur nýtt fjár­magn í umferð sem ekki þarf að end­ur­greiða— þá skap­ast verð­bólga eða óða­verð­bólga eins og í Þýska­landi 1923.

Hluta­bréfa­mark­aðir heims­ins, sér­stak­lega í Banda­ríkj­unum, eru dýr­ari en þeir hafa verið í sög­unni. Dýrari en 1929 … og þá er mikið sagt. Það er alveg sama hvernig þetta er mælt — verð­mæti allra hluta­bréfa miðað við þjóð­ar­tekjur, verð miðað við tekjur fyr­ir­tækja o.s.frv. — mark­að­irnir eru hreint út sagt sturl­aðir. Fallið verður ekki minna en 50%.“

Hann segir að eitt gæti komið í veg fyrir hrun. „Hér þarf þó að slá einn varnagla. Risa­stórir líf­eyr­is­sjóðir, borgir og sveita­fé­lög (og heilu sam­fé­lögin) eru víða tækni­lega gjald­þrota. Kannski verða seðla­bank­arnir að prenta gengd­ar­laust (gegn betri vit­und) til þess að halda öllu gang­andi. Þá lækkar óða­verð­bólga skuld­irnar og verð­bréf lækka ekki mikið, en í stað­inn tapa raun­veru­legu verð­gildi sínu og kaup­mætti,“ segir Jóhannes.

Hann segir bíla­fyr­ir­tækið Tesla eitt besta dæmið um bólu sem muni springa. „Samkvæmt tölum Alþjóða gjald­eyr­is­sjóðnum og seðla­banka seðla­bank­anna, Bank for International Settlem­ents, þá eru 15 – 20% allra fyr­ir­tækja heims­ins hálf­dauð. Þau eru rekin með enda­lausum skuldum. Besta dæmið um þetta er senni­lega Tesla. Fyr­ir­tækið á mikið hól skilið fyrir að inn­leiða raf­bíla og neyða gömlu bíla­fyr­ir­tækin til þess að taka raf­bíla alver­lega, en verð­lagn­ing á hluta­bréfum Tesla minnir óþyrmi­lega á túlíp­ana-ævin­týrið í Hollandi á sautj­ándu öld. Öll hluta­bréf Tesla — fyr­ir­tækis sem fram­leiðir 0,7% bíla heims­ins og safnar skuldum jafnt og þétt —kosta sam­an­lagt 669 millj­arða doll­ara,“ skrifar Jóhannes og heldur áfram:

„Sam­an­lagt and­virði hluta­bréfa Toyota, Lexus, Volkswagen, Audi, Porsche, Mercedes, Genaral Motors, BMW, Honda, Ford og Fiat Chrysler (og flest þessi fyr­ir­tæki, ólíkt Tesla, skila hagn­aði) er 654 millj­arðar doll­arar. Eins og sagt var í upp­hafi, árið 2021 verður hrika­legt á bæði hluta­bréfa- og skulda­bréfa­mörk­uðum heims­ins … eða ég má hundur heita!“