,,Fjöl­skyldur eru mis­mun­andi – og það á líka við um stjúp­fjöl­skyldur þar sem parið á börn úr öðrum sam­böndum. Það getur verið á fram­halds­skóla­aldri með ung börn eða á gam­als aldri eins og afi minn sem flutti út af elli­heim­il­inu og hóf sam­búð að nýju við mis­mikla gleði aðstand­enda.

Fólk getur verið gagn­kyn­hneigt eða sam­kyn­hneigt af íslenskum eða erlendum upp­runa svo eitt­hvað sé nefnt. Þrátt fyrir marg­breyti­leika þeirra benda rann­sóknir til að að þær eiga margt sam­eign­legt og glíma við svip­aðar áskor­anir“ skrifar Val­gerður Hall­dórs­dóttir, Fjöl­skyldu – og félags­ráð­gjafi MA á vef sinn.

Útundan

,,Að upp­lifa sig útundan er algeng til­finn­ing bæði hjá börnum og full­orðum sem getur haft óheppi­leg áhrif á fjöl­skyldu­lífið sé ekki brugð­ist við á upp­byggi­legan máta. Gegnir kyn­for­eldri þar lyk­il­hlut­verki að tengja saman börn og maka, miðla upp­lýs­ingum og tryggja góð sam­skipti við fyrr­ver­andi maka eða barns­föður/móður.

Alengt er hlut­verk stjúp­for­eldra vefj­ist fyrir fólki og upp komi óraun­hæfar hug­myndir um að hægt sé að end­ur­skapa kjarna­fjöl­skyld­una. Jafnvel að stjúp­for­eldrið geti alfarið komið í stað­inn fyrir það for­eldri sem ekki er búsett á heim­il­inu. Það býður hætt­unni heim, sér­stak­lega ef stjúp­for­eldri tekur að sér aga­málin án þess að tengsl hafi náð að mynd­ast við börnin.

Óhjá­kvæmi­lega fylgja líka nýjar hefðir og venjur nýju fólki sem deilir saman heim­ili og á sér aðra sögu. Hvort á að gera ráð fyrir að börnin sjái sjálf um nestið eins og mín börn eða smyrja fyrir þau eins og hann/hún gerir fyrir sín börn? Er nauð­syn­legt að sam­ræma hlut­ina? Sæta­skipan við eld­hús­borðið breyt­ist þegar börnin eru aðeins viku í senn á heim­il­inu og for­eldrar reyna gjarnan að aðlaga vinnu­tíma sinn svo þeir geti sinnt börn­unum þann tíma sem þau eru hjá þeim. Hvað ger­ist þegar parið eign­ast síðan sam­eign­legt barn?

Foreldrið „úti í bæ“

Fyrr­ver­andi maki eða barns­faðir/móðir getur líka haft sín áhrif á fjöl­skyldu­lífið, bæði vilj­andi og óvilj­andi með hegðun sinni og unnið gegn aðlögun barna sinna að stjúp­fjöl­skyld­unni með sífelldri trufl­unum og inn­gripi í aðstæður á hinu heim­il­inu. Þegar tek­ist er á við missi og breyttar aðstæður hjálpar að hafa ríf­legan skammt af þol­in­mæði og sveigj­an­leika sem virkar eins högg­deyfir. Líkt og brjóskið í lík­am­anum. Öll sam­skipti verða lipr­ari og við­nám minna hjá fjöl­skyldu­með­limum sem eru kannski ekki eins spenntir fyrir stjúp­fjöl­skyldu­líf­inu í fyrstu og parið.

Það eflir stjúp­fjöl­skyldur að vita hvað eru klass­ísk verk­efni fyrir þær í stað þess að reyna nota kjarna­fjöl­skyldur sem fyr­ir­mynd. Sé það reynt er það eins og að spila Matador með Lúd­ó­reglum. Vænta má fleiri stór­sigra í Matador, en ein­faldar lúd­ó­reglur duga ekki til.”