Eru konur almennt ómarktækar – lyga- og athyglissjúkar sem hata karlmenn?

Ofbeldi í nánum sam­böndum er algeng­asta form ofbeldis gegn konum á heims­vísu og hefur áhrif á um það bil 641 milljón kvenna. Um 6% þess­ara kvenna á heims­vísu segja að þær hafi orðið fyrir kyn­ferð­is­legu ofbeldi af hálfu ein­hvers ann­ars en eig­in­manns síns eða maka. Í ljósi mik­illar for­dæm­ingar og hræðslu þolenda við að til­kynna kyn­ferð­is­legt ofbeldi er lík­legt að raun­veru­leg tala sé veru­lega hærri. Þessar tölur eru fengnar frá Alþjóða­heil­brigð­is­mála­stofn­un­inni (WHO).

Samkvæmt WHO er ofbeldi gegn konum land­lægur vandi í hverju landi og menn­ingu og veldur millj­ónum kvenna og fjöl­skyldum þeirra ótrú­legum skaða. Þrátt fyrir þessar tölur og gögn erum við ekki til­búin til þess að trúa þolendum.

Fólk virð­ist kepp­ast við að sýna þolendum, sem þora að stíga fram, hversu ótrú­verð­ugir þeir séu.

Sam­skipta­tæknin sem oft­ast er notuð á þolendur hefur verið kölluð „gaslight­ing“, eða gas­lýs­ing og er þekkt sam­skipta­bragð. Þetta er sið­laus sam­skipta­tækni sem oft­ast er beitt sem vopni. Mark­miðið er að þol­and­inn fari að efast um sig og upp­lifun sína. Þol­and­inn upp­lifir stöðugt ástand óvissu og óör­yggis og missir sjónar á því hver hann er og hvar mörk hans liggja. Með þessu móti er auð­veld­ara fyrir ger­and­ann að stýra þol­and­anum.

Gjarnan eru setn­ingar eins og; „þetta gerð­ist aldrei, þetta gerð­ist ekki svona, ég sagði/gerði þetta aldrei, þú ert svo við­kvæm/ur, þarft þú ekki bara að fara að leita þér hjálpar?“ eru algengar spurn­ingar sem þolendur sið­lausrar sam­skipta­tækni heyra oft. Í kjöl­farið upp­lifa þolendur sig átta­villta og eiga erfitt með að taka ákvarð­anir. Margir upp­lifa skömm og trúa því stað­fast að þeir séu jafn­erf­iðir í sam­skiptum og ger­and­inn telur þeim trú um og forð­ast þar af leið­andi öll átök með því að láta undan eða láta ekki skoðun sína í ljós.

Gas­lýs­ing er alvar­leg birt­ing­ar­mynd af and­legu ofbeldi og getur haft lang­tíma skað­legar afleið­ingar á lífs­gæði, sjálfs­mat og hug­ræn ferli þolenda.

Ef hugs­unin er að konur leiki sér að því að búa til áfalla­sögur og ítar­legar lýs­ingar á ofbeldi til að koma óorði á „góða menn“ þá erum við í vondum málum sem sam­fé­lag. Maður getur ekki annað en leitt hug­ann að því hvort sumir séu ein­fald­lega haldnir kven­fyr­ir­litn­ingu eða telji að konur séu almennt ómark­tækar, lyga- og athygl­is­sjúkar og hati alla karla.