Valdimar segir viðkvæmar upplýsingar um landsmenn í hættu: „Ekki nóg að uppfæra tölvukerfi“

Hætta er á að per­sónu­grein­an­legar upp­lýs­ingar um lands­menn leki úr tölvu­kerfum vegna svo­kall­aðs Log4j veik­leika. Þetta segir Valdimar Ósk­ars­son, fram­kvæmda­stjóri net­ör­ygg­is­fyr­ir­tæk­is­ins Syndis í sam­tali við Vísi í dag. Hann segir brýnt að fyr­ir­tæki og stofn­anir vakti kerfin sín allan sól­ar­hring­inn og láti greina hvort þær hafi verið sýktar af tölvu­þrjótum.

Tölvukerfi fjölda fyrirtækja talin í hættu

Log4j veik­leik­inn upp­götv­að­ist fyrst þann 9. des­em­ber og reynd­ist strax mikið áhyggju­efni, þar sem hann hefur áhrif á hin ýmsu for­rit. Þeirra á meðal eru iCloud, Steam og Minecraft. Veik­leik­inn getur gert tölvu­þrjótum kleift að ráð­ast inn í tölvu­kerfi og dreifa þar vírusum, stela gögnum og ýmis­legt fleira miður skemmti­legt.

Tölvu­kerfi fjölda fyr­ir­tækja eru talin í hættu. Millj­ónir for­rita nota Log4j.

Rík­is­lög­reglu­stjóri lýsti yfir óvissu­stigi almanna­varna vegna Log4j veik­leik­ans í gær. Var það gert í sam­ráði við Cert-is og Fjar­skipta­stofu.

Valdimar Ósk­ars­son segir í sam­tali við Vísi að þegar sé búið að gera til­raunir til að brjót­ast inn í tölvu­kerfi hér á landi í gegnum veik­leik­ann. Hann segir tölvu­deildir fyr­ir­tækja nú hafa hraðar hendur við að reyna að finna út hvort veik­leik­inn sé búinn að koma sér fyrir í kerfum þeirra.

Upplýsingar um landsmenn í hættu

Valdimar segir málið grafal­var­legt og að ástæðan fyrir því að lýst hafi verið yfir óvissu­stigi almanna­varna sé að upp­lýs­ingar um lands­menn séu í hættu.

„Mestar líkur eru á að gögn fyr­ir­tækja séu tekin í gísla­töku og menn þurfi þá að leysa þau úr gísl­ingu. Eða sem er verra að per­sónu­grein­an­legum gögnum er lekið eins og t.d. sjúkra­skrám. Við sjáum að það er verið að reyna að mis­nota þennan veik­leika hjá okkar við­skipta­vinum enn sem komið er hefur það hins vegar ekki heppn­ast en það er bara tíma­spurs­mál.“

Valdimar segir Syndis vera að útbúa spurn­inga­lista fyrir stjórn­endur fyr­ir­tækja sem þeir geti svo lagt fyrir tækni­menn fyr­ir­tæk­is­ins svo hægt sé að ganga úr skugga um að allt sé í lagi.

„Árás­irnar ger­ast oft þannig að þessir aðilar velja sér tíma þar sem er minnst eft­ir­lit og sem minnst við­bragð því við­bragðið við árásinni skiptir gríð­ar­lega miklu máli. Ég hvet fyr­ir­tæki til að vera virki­lega mikið á varð­bergi næstu vik­urnar alla vega. Menn þurfa að vera að vakta kerfin sín helst allan sól­ar­hring­inn alla daga vik­unnar,“ segir Valdimar.

Ekki nóg að uppfæra

Hann segir ekki nóg að upp­færa tölvur og tölvu­kerfi. Ef óprút­tnir aðilar hafi komið sínum kóðum fyrir í tölvu­neti fyr­ir­tækja hverfi þeir kóðar ekki þótt kerfin séu upp­færð. Eina leiðin sé að greina hvort óeðli­legum hug­bún­aði hafi verið komið fyrir á kerf­unum. Reynist það hafa gerst verði að fara í erf­iða vinnu til að fjar­lægja hug­bún­að­inn. Hann segir það geta reynst erfitt að finna slíkan hug­búnað því kóða­klasi Log4j geti leynst djúpt í tölvu­kerf­unum.

Vinsæli tölvu­leik­ur­inn Minecraft var einn af fyrstu stöð­unum þar sem veik­leik­ans varð vart. Það er sér­stakt áhyggju­efni, því að í gegnum svo vin­sælan leik getur veik­leik­inn borist í heim­il­is­tölvur með auð­veldum hætti.

„Minecraft- spil­ari náði að taka yfir tölvu mót­spil­ara og náði fullum yfir­ráðum á þeirri vél. Þetta segir okkur það að heim­il­is­tölvur geta verið veikar og því afar mik­il­vægt að upp­færa þær,“ segir Valdimar.