Við þekkjum hugs­an­lega gamlan mann eða konu sem réttir ætíð fram hjálp­ar­hönd með bros á vör.

Þetta kann að tengj­ast því að heil­inn losar meira af efn­inu oxýtósíni í takt við hækk­andi aldur, ef marka má nýlega rann­sókn.

Efni þetta sem gjarnan er kallað „ást­ar­horm­ónið“, virð­ist gera fólk sátt­ara við lífið og til­ver­una, auk þess að reyn­ast öðrum hjálp­legra.

Ástarhormón

Vís­inda­menn hafa raunar lengi haft vit­neskju um að oxýtósín teng­ist kær­leika, hjálp­semi og gleði. Þá hefur töl­fræðin jafn­framt leitt í ljós að eldra fólk er hjálp­legra en þeir yngri, ver meiri tíma í sjálf­boða­starf og lætur meira af hendi rakna til hjálp­ar­starfs.

Oxýtósín er hormón sem lík­am­inn fram­leiðir.

Hormónið kall­ast oft „ást­ar­horm­ónið“, sökum þess að við fram­leiðum það m.a. þegar við föðmum aðra, kyssum, gefum brjóst eða stundum kyn­líf.

Oxýtósín er fram­leitt í und­ir­stúku mið­heil­ans.

Hormónið færir okkur ham­ingju- og vellíð­un­ar­til­finn­ingu og er sér­lega mik­il­vægt þegar fólk myndar náin tengsl og teng­ist öðrum nánum böndum.

Konur eru með meira magn af oxýtósíni í lík­am­anum en karlar og efnið kemur oft við sögu í tengslum við brjósta­gjöf og fæð­ingar.

Rann­sóknir gefa til kynna að oxýtósín stuðli að því að við verðum ást­fangin, þannig að þeim ást­fangna finnst hinn aðil­inn vera meira aðlað­andi en nokkur annar.

Gerðar voru rann­sóknir á 100 þátt­tak­endum á bil­inu 18 til 99 ára sem leiddu í ljós að eldra fólk fram­leiðir svo sann­ar­lega þó nokkuð meira magn af þessu heila­efni ást­ar­innar en aðrir.

Í rann­sókn­inni var þátt­tak­end­unum sýnt mynd­band af föður sem er að segja frá syni sínum sem hefur veikst af krabba­meini. Vís­inda­menn­irnir tóku blóð­sýni úr þátt­tak­end­unum fyrir og eftir áhorf mynd­bands­ins.

Vís­inda­menn­irnir drógu jafn­framt þá ályktun að þátt­tak­endur með hærra magn af oxýtósíni í blóð­inu væru lík­legri til að gefa fé til krabba­meins­rann­sókna en þeir þátt­tak­endur sem greindust með minna magn.

Hjálpsemi hrindir af stað jákvæðu ferli

Þátt­tak­end­urnir voru enn fremur beðnir um að svara fimm spurn­ingum um hversu sáttir þeir væru í líf­inu. Eldra fólk var að öllu jöfnu sátt­ara með lífið en þeir yngri og þá einkum eldra fólk sem hafði yfir að ráða miklu magni ást­ar­horm­óns­ins.

Vís­inda­menn­irnir að baki skýrsl­unni leggja áherslu á að þeir geti ekki sagt fyrir víst hvað sé orsök og hvað afleið­ing: mikið magn af oxýtósíni, hjálp­semi eða sátt við lífið.

Í eldri dýra­rann­sóknum töldu vís­inda­menn sig hafa fundið sönnun fyrir því að oxýtósín væri hvetj­andi til að lið­sinna öðrum og að hjálp­semi léti heil­ann fram­leiða meira af oxýtósíni.

Með þessu móti verður oxýtósín, ánægja með lífið og hjálp­semi í garð ann­arra að jákvæðu ferli, þar sem allir þrír þætt­irnir leið­ast meira af hinum tveimur þátt­unum.

Vís­inda­menn að baki rann­sókn­inni hyggj­ast fyrir vikið rann­saka hvort náunga­kær­leikur þeirra grá­hærðu kunni að stafa af auknu oxýtósín­magni.