Ánægjulegustu augnablikin:

ÓL 2008: 2. sæti

Silfurdrengirnir okkar

Fram­ganga strák­anna okkar á Ólymp­íu­leik­unum í Peking haustið 2008 vakti víða mikla athygli, enda fátítt að svo fámenn þjóð kom­ist á verð­launa­pall í hóp­í­þrótt og hvað þá í sjálfan úrslita­leik­inn. Liðið spil­aði lík­lega betur en nokkru sinni fyrr og síðar með Ólaf Stef­áns­son fremstan meðal jafn­ingja, en fyr­ir­lið­inn lét sér ekki nægja að leika listir sínar á vell­inum heldur kom hann með einkar sér­stök og ástríðu­þrungin til­svör í við­tölum eftir leiki þar sem hvert orð­skrípið og súr­r­eal­íska til­vís­unin rak aðra. Enginn skildi neitt, nema þá kannski helst leik­mað­ur­inn sjálfur, en öllum var sama. #takkoli.

Eftir því sem leið á leik­ana og fleiri stór­þjóðir lutu í gras fyrir íslensku vík­ing­unum stig­magn­að­ist stemn­ingin heima fyrir og óhjá­kvæmi­lega fjölg­aði í hópi frægð­ar­fang­ara. Þeirra mest áber­andi var for­seta­frúin þáver­andi Dorrit, sem lýsti því yfir í beinni útsend­ingu frá Kína að Ísland væri „stórasta land í heimi“ og bjó þannig til frasa sem þótti hnytt­inn, varð vin­sæll og skömmu síðar þreyttur. Úrslita­leik­ur­inn fór fram eldsnemma á sunnu­dags­morgni og þótt þeir fjöl­mörgu sem rifu sig á lappir (eða héldu sér vak­andi) hafi vissu­lega orðið fyrir von­brigðum með tap gegn firna­sterku liði Frakka var þjóð­arstoltið með 2. sætið ríkj­andi til­finn­ing meðal lands­manna, eins og merkja mátti á máls­hætt­inum ill­skilj­an­lega „Gott silfur gulli betra“.

Þegar hetj­urnar sneru heim frá Peking árið 2008 voru fálka­orður hengdar á leik­menn og þjálf­ara.

Þegar hetj­urnar sneru heim að leik­unum loknum voru fálka­orður hengdar á leik­menn og þjálf­ara, tug­þús­undir fögn­uðu í miðbæ Reykja­víkur og allir ráð­herrar rík­is­stjórn­ar­innar með tölu tróðu sér upp á svið til að baða sig í sviðs­ljós­inu með silf­ur­drengj­unum, Valgeiri Guð­jóns­syni og Ladda. Hugs­an­lega hefðu ráða­menn­irnir betur eytt tím­anum í annað, því mán­uði síðar hrundi íslenska efna­hags­kerfið eins og það lagði sig.

Land­vinn­ingar hand­knatt­leiks­lands­liðs­ins standa þó upp úr frá þessum dimma tíma í sögu lands og þjóðar og er að margra áliti stærsta stund í íþrótta­sögu Íslands, í það minnsta fram að glæsi­legum árangri karla­lands­liðs­ins í knatt­spyrnu á EM 2016.

B-keppnin 1989: 1. sæti

Gott gull silfri betra

Það var eitt­hvað sér­lega krútt­legt við þann inni­lega fögnuð og ein­lægu gleði sem braust út á Íslandi þegar hand­knatt­leiks­lands­liðið sigr­aði Pólverja í úrslita­leik B-keppni heims­meist­ara­móts­ins sem haldið var í Frakk­landi í febr­úar 1989. Engu skipti þótt liðið hefði í raun neyðst til að taka þátt í keppni þeirra næst­bestu til að tryggja sér sæti á HM 1990 eftir slakan árangur á Ólymp­íu­leik­unum í Suður-Kóreu sum­arið áður, við fögn­uðum eins og um alvöru­sigur á HM hefði verið ræða enda var þetta í fyrsta sinn sem Ísland vann til gull­verð­launa á alþjóð­legu móti og þjóðin fylkti sér að baki Bogdans þjálf­ara og Alfreðs Gísla­sonar sem var val­inn besti leik­maður keppn­innar.

ÓL 1992: 4. sæti

Ævintýri líkast

Engin ánægja er eins ánægju­leg og óvænt ánægja, segir í ævafornu mál­tæki. Það átti sann­ar­lega við um gengi íslenska lands­liðs­ins á Ólymp­íu­leik­unum í Barcelona árið 1992, þegar það tryggði sér 4. sæti þvert á afar hóf­samar vænt­ingar. Íslend­ingar komust bak­dyra­megin inn á leik­ana þegar þeim var boðið að hlaupa í skarðið fyrir Júgóslavíu, sem var meinuð þátt­taka ein­ungis þremur dögum fyrir mót vegna stríðs­á­taka í land­inu. Flestum að óvörum náði liðið alla leið í und­an­úr­slit, sem var þá besti árangur sem Ísland hafði náð.

Sárustu vonbrigðin:

HM 1995: 14. sæti

Í bláum skugga

Hið litla og stór­huga Ísland sótti um að fá að halda HM í hand­bolta árið 1993 en fékk þess í stað úthlutað keppn­inni 1995. Eftir á að hyggja má velta því fyrir sér hvernig farið hefði ef íslenska liðið hefði keppt á heima­velli tveimur árum fyrr, áður en öfl­ugir burða­rásar í lið­inu lögðu skóna á hill­una. Í öllu falli er ljóst að það var ansi margt sem fór úrskeiðis í HM á Íslandi 1995. Miðasala sem var langt undir vænt­ingum, lang­dregið karp um bjór­sölu og tækni­mál og óþol­andi lukku­dýr, álf­ur­inn Mókollur, voru meðal atriða sem blikn­uðu þó í sam­an­burði við slæ­lega frammi­stöðu íslenska liðs­ins. Eftir nið­ur­lægj­andi ósigur gegn Rússum í 16-liða úrslitum, 12-25, sem var stærsta tap Íslands á HM nokkru sinni, lauk liðið leik í 14. sæti sem var langt undir vænt­ingum.

HM 1974: 14. sæti

Árið 1974 skellti liðið sér í hljóð­ver og söng inn á stuðn­ings­lagið Áfram Ísland! ásamt höf­und­inum Ómari Ragn­ars­syni og hljóm­sveit­inni Hljómum.

Ómar og Hljómar

Það var hugur í Íslend­ingum í aðdrag­anda HM í hand­bolta sem haldið var í Austur-Þýska­landi í mars 1974 og stefnan leynt og ljóst sett á verð­launa­pall. Liðið hafði marga gæða­leik­menn inn­an­borðs, lék afbragðsvel í æfinga­leikjum fyrir mót og leikja­prógram­mið á HM þótti lofa góðu. Til að fanga bjart­sýn­ina skellti liðið sér í hljóð­ver og söng inn á stuðn­ings­lagið Áfram Ísland! ásamt höf­und­inum Ómari Ragn­ars­syni og hljóm­sveit­inni Hljómum frá Keflavík en þetta var í fyrsta sinn sem ráð­ist var í slíkt verk­efni hér­lendis.

Platan seld­ist vel og allt virt­ist í lukk­unnar vel­standi, en strax eftir lend­ingu í Þýska­landi kom upp flensu­far­aldur meðal leik­manna. Reynt var að fá fyrsta leik við Tékka frestað en það tókst ekki og eftir það gekk allt á aft­ur­fót­unum. Íslenska liðið tap­aði öllum leikjum sínum og 14. sæti á HM varð nið­ur­staðan sem þótti mik­ill skellur.

ÓL 2012: 5. sæti

Vítavert gáleysi

Ísland spil­aði frá­bær­lega í riðla­keppn­inni á Ólymp­íu­leik­unum í London sum­arið 2012 og vann alla leik­ina. Í 8-liða úrslitum vorum við einu marki yfir gegn Ung­verjum og fengum vítakast þegar ein­ungis tíu sek­úndur lifðu leiks. Tíu stuttar sek­úndur. Snorri Steinn Guð­jóns­son steig á punkt­inn til að freista þess að gull­tryggja sætið í und­an­úr­slitum en lét verja frá sér, Ung­verjar brun­uðu í sókn og jöfn­uðu leik­inn nán­ast á sömu stundu og lokaflautið gall. Ung­verjar stóðu svo uppi sem sig­ur­veg­arar að loknum tvö­fald­ari fram­leng­ingu í einni mest pirr­andi viður­eign og sárasta ósigri Íslands frá því elstu menn muna.

Texti / Kjartan Guð­munds­son